Yaşam

Osmanlı Döneminde Kahvenin Yasaklanmasının Hiç de Aklınıza Gelmeyecek Esas Sebebi

“Böyle bir sebepten dolayı kahve mi yasaklanırmış!” diyeceğinizi biliyoruz, o yüzden sebebine şimdiden kendinizi alıştırın.

Osmanlı padişahı IV. Murat, aslında sebepsiz yere kahveyi yasaklamadı. Şu an mantıksız geliyor olabilir ancak o dönem oldukça mantıklı ve geçerli bir sebepti…

Osmanlı’da kahve macerası, kahvenin ana vatanına hakimiyetleriyle başladı.

Avrupa’ya bile henüz yayılmamış kahve, Osmanlı topraklarına geldiğinde neredeyse tüm dünyaya da yayılacaktı. Hatta bu konuya bir örnek bile var: 1669’da Paris’e giden elçi Süleyman Ağa’nın yanında çuvallarla kahve götürdüğü, Fransa’ya kahve kültürünü yaydığı bilinir.

Kahvenin kullanılması 14. yüzyıla dayanıyor. Bu dönemde Yemen, Osmanlı idaresindeydi. Hatta Yemen Valisi Özdemir Paşa, kahveyi İstanbul’a getiren kişiydi. Peki gelişmeler sadece bununla mı sınırlıydı? Elbette hayır.

Kahvenin ünü her yere yayılmıştı.

Saray çevrelerinde yayılmaya başlayan kahve, herkesi mest ediyordu. 1554 yılında Osmanlı’da ilk kahvehane açılmıştı. Açılmıştı açılmasına ama sorunları da beraberinde getirdi. Çünkü yasaklanma sebebi de tam olarak bu kahvehanelerdi.

İnsanlar, kahvehanelerde o kadar çok vakit geçirir olmuşlar ki bir ‘sosyalleşme’ aracı olarak kahveyi kullanmaya başlamışlar. E tabii ki ulemanın da bu durum pek hoşuna gitmedi.

Aslında kahve, tam dört kez yasaklandı.

IV. Murat

İlk olarak Kanuni Sultan Süleyman döneminde, kahvehanelerin birer dedikodu ortamına dönüşmesinden dolayı ilk yasak gelmişti. Ardından III. Murat, ki bu yasakta da kahve tüketimi garip bir şekilde daha da yoğunlaşmıştı, I. Ahmet ve herkesin bildiği IV. Murat.

Sultan Murat’ın yasağı sadece kahveye değildi, keyif veren her maddeyeydi. Gerekçe olarak ise o dönemler arkası kesilmeyen İstanbul yangınları gösterilmişti.

Zihinsel olarak rahatlamayı sağlayan kahve “Müslüman şarabı” olarak bile adlandırıldı!

İşin içine bir de din girmişti. Din adamları “kahve haram mı, değil mi?” diye fetvalar vermeye başlamışlardı. Halk ise şaşkındı, böylesi güzel bir içeceğin sadece dini boyutundan dolayı yasaklandığını kabullenmiyorlar; politik nedenleri de gündeme getiriyorlardı. Nitekim doğruydu da.

Çünkü devletin sallantıda olduğu dönemler bu yasağın gelmesi, bir tesadüf müydü? Yoksa bir korku mu?

Kahvehaneler, insanların rahatça örgütlenebildiği, devlet meselelerine bile karışıp rahatça sohbet ettikleri bir yerdi.

İşte yasaklamanın tek sebebi de buydu! Özellikle ayaklanmaların planlandığı, örgütlenmelerin gerçekleştiği mekânlar olarak addedilmişti buralar. Bundandır ki padişahlar da gereken önlemi anlamak, yani kahveyi yasaklamakta çözümü buldular.

Ancak insanlar, her türlü yasağa ve hatta “idam” riskine rağmen bu kahveyi evlerinde gizli gizli tüketmeye devam ettiler. Baktılar ki bunun önünü alamayacaklar, IV. Mehmet kahve yasağını ortadan kaldırarak büyük bir hayır işlemiş oldu.

Devletin neden duraklama devrine girdiğini pek sorgulamamamız gerek, zira koca imparatorlukta herkes kahve yasak diye uykulu gözlerle geziyormuş!

Kaynaklar: Akademik Tarih, Academia

Osmanlı ile ilgili ilginizi çekebilecek diğer içeriklerimiz:

 

haber-cavdarhisar.com.tr

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
istanbul escort
istanbul escort
istanbul escort
istanbul escort
adalar escort
arnavutköy escort
ataşehir escort
avcılar escort
bağcılar escort
bahçelievler escort
bakırköy escort
başakşehir escort
bayrampaşa escort
beşiktaş escort
beykoz escort
beylikdüzü escort
beyoğlu escort
büyükçekmece escort
çatalca escort
çekmeköy escort
esenler escort
esenyurt escort
eyüp escort
fatih escort
gaziosmanpaşa escort
güngören escort
kadıköy escort
kağıthane escort
kartal escort
küçükçekmece escort
maltepe escort
pendik escort
sancaktepe escort
sarıyer escort
şile escort
silivri escort
şişli escort
sultanbeyli escort
sultangazi escort
tuzla escort
ümraniye escort
üsküdar escort
zeytinburnu escort
istanbul escort
istanbul escort